Chứng khoán giảm, baht Thái xuống đáy 6 năm bởi vì vụ nổ Bangkok

Hiện baht Thái đã mất 0,6% so với USD, xuống 35,572 baht đổi một USD. Trước đó, đồng tiền này từng sụt giá 0,8% xuống thấp nhất từ tháng 4/2009.

Đồng baht yếu đi đáng kể so với USD, khi vụ nổ bom đe dọa ngành du lịch Thái Lan trong bối cảnh nước này tăng trưởng chậm lại.

SET Index trên thị trường chứng khoán Thái Lan đã giảm 2,7% chỉ trong 10 phút đầu sau khi mở cửa sáng nay, xuống 1.371 điểm. Đến 10h25 (giờ Hà Nội), mức giảm chỉ còn 2,37%. Nhóm cổ phiếu liên quan đến ngành du lịch nước này đã mất 7,9% từ đầu phiên – mạnh nhất 4 năm qua.

Vụ nổ tối qua (17/8) diễn ra đúng giờ cao điểm, khiến ít nhất 20 người thiệt mạng, trong đó có cả người nước ngoài. 125 người khác bị thương đang được chữa trị tại bệnh viện. Thảm họa này diễn ra đúng vào ngày Thái Lan công bố GDP quý II chỉ tăng 2,8%, thấp hơn so với 3% cùng kỳ năm ngoái.

Đồng baht đã mất giá 7,5% so với USD năm nay. Ảnh: The Malay Mail Online

Sự việc này đang gây khó cho nỗ lực thúc đẩy kinh tế của Thủ tướng Prayuth Chan-Ocha, khi sản xuất và xuất khẩu đang chậm lại, còn du lịch lại đóng góp hơn 10% GDP. Hơn một năm sau khi lên nắm quyền, ông Prayuth vẫn chưa thực hiện được cam kết tăng chi tiêu cho cơ sở hạ tầng. Ủy ban Phát triển Xã hội và Kinh tế Quốc gia Thái Lan cũng đã giảm dự báo tăng trưởng cả năm xuống 2,8-3,2%, từ 4% trước đó.

"Thông tin tiêu cực này đang khiến nền tảng của Thái Lan thêm lung lay. Đồng baht Thái đã chịu rất nhiều áp lực từ trước đó rồi", Sue Trinh - chiến lược gia tại Royal Bank of Canada nhận xét. Tuần trước, khi Trung Quốc phá giá NDT, baht Thái cũng mất giá so với USD.

Ngân hàng Trung ương Thái Lan năm nay đã 2 lần hạ lãi suất cơ bản, xuống 1,5% hiện tại. Nếu tiếp tục nới lỏng, baht Thái sẽ còn mất giá. Đồng tiền này đã yếu đi 7,5% so với USD năm nay.

Cổ phiếu PNJ thăng trầm cùng với DongA Bank

PNJ tăng giá liên tục từ đầu năm 2013 tới nay, chạm mức 41.600 đồng một cổ phiếu vào ngày 11/6. Qua tháng 7, khi những tin tức tiêu cực đầu tiên về Ngân hàng Đông Á (DongA Bank) được phát đi, cổ phiếu này có xu hướng đi xuống nhẹ. 

Từ mức 41.600 đồng, sau hơn hai tháng giá cổ phiếu của Công ty Vàng bạc đá quý Phú Nhuận (PNJ) mất hơn 11.000 đồng, trong đó có một phần nguyên nhân Ngân hàng Đông Á bị kiểm soát đặc biệt

Đà giảm kéo dài từ đầu tháng 8 tới nay, cùng trong xu hướng rung lắc của toàn thị trường và chịu ảnh hưởng bởi biến cố DongA Bank vào diện kiểm soát đặc biệt, khiến PNJ về sát 30.300 đồng trong phiên giao dịch ngày 17/8.

Công ty Vàng bạc đá quý Phú Nhuận là một trong những cổ đông đầu tiên tham gia thành lập DongA Bank, hiện còn sở hữu 38,5 triệu cổ phiếu của ngân hàng, với giá trị sổ sách 395 tỷ đồng. Ngay trong phiên giao dịch đầu tiên sau khi có tin xấu DongA Bank bị kiểm soát đặc biệt, cổ phiếu công ty giảm sàn - điều hiếm gặp ở PNJ, nối dài chuỗi giảm điểm lên 4 phiên liên tiếp. Đà bán mạnh khiến lượng cổ phiếu hãng trang sức giao dịch hôm qua cũng tăng đột biến, lên mức hơn 256.000 đơn vị, tổng giá trị 7,8 tỷ đồng, trong khi khối lượng khớp lệnh trung bình 10 phiên gần nhất chỉ hơn 35.700 cổ phiếu.

Trao đổi với VnExpress.net, một lãnh đạo của PNJ thừa nhận, việc cổ phiếu của công ty đi xuống mạnh có thể do tác động phần nào từ những thông tin bất lợi trước đó về việc Ngân hàng Đông Á bị kiểm soát đặc biệt. Bản thân công ty cũng đang đứng trước nguy cơ phải trích lập dự phòng lớn đối với khoản đầu tư này.

Chủ tịch PNJ Cao Thị Ngọc Dung chia sẻ, là nhà kinh doanh và đầu tư tài chính, công ty luôn dự phòng những tình huống rủi ro xấu nhất có thể xảy ra để có phương án trích lập dự phòng theo đúng giá thị trường của các cổ phiếu đầu tư, trong đó có DongA Bank, nhưng vẫn đảm bảo quyền lợi của cổ đông.

Trong nửa đầu năm 2015, PNJ đã trích lập dự phòng 45 tỷ cho danh mục này nhưng không công bố cụ thể là trích lập cho cổ phiếu nào và tổng mức trích lập dự phòng lũy kế là 55 tỷ đồng.

Mặt khác, bà Dung nhấn mạnh, từ năm 2012, PNJ đã nỗ lực để thoái vốn khỏi những khoản đầu tư ngoài ngành nhằm nhất quán với mục tiêu đã được thông báo với các cổ đông. Những khoản đầu tư chính bao gồm: Gas Đại Việt, Công ty cổ phần nhiên liệu Sài Gòn, Sài Gòn Food…

Cổ phiếu PNJ chịu áp lực giảm giá.

Cổ phiếu PNJ của Công ty Vàng bạc đá quý Phú Nhuận (Mã CK: PNJ) chào sàn ngày 23/3/2009 giữa lúc thị trường chứng khoán lao dốc từ mức đỉnh hơn 1.167 điểm hồi tháng 2/2007 về còn 260 điểm tháng 3/2009. PNJ đã gây bất ngờ cho giới đầu tư thời điểm bấy giờ với giá tham chiếu ngày đầu tiên giao dịch là 38.000 đồng, làm lu mờ hàng loạt các mã blue-chips trên sàn HOSE lúc đó. Kết thúc phiên này, cổ phiếu tăng hết biên độ 20%, tương đương tăng 7.600 đồng lên mức 45.600 đồng.

Với vị thế là doanh nghiệp kinh doanh trang sức duy nhất niêm yết trên sàn, giá của PNJ không bị trồi sụt quá mạnh, chủ yếu nằm trong khoảng 30.000 - 40.000 đồng. Kể cả trong giai đoạn 2012 - 2013, thị trường vàng chứng kiến nhiều "sóng gió" nhưng cổ phiếu này vẫn giữ phong độ, một phần do không còn nhiều room.

Hiện nay, nhà đầu tư nước ngoài đã sở hữu 49% cổ phần PNJ, trong khi lãnh đạo công ty và gia đình (trừ những cá nhân đại diện phần khối ngoại) nắm gần 19,5 triệu cổ phiếu, tương đương 20% vốn. Trước năm 2012, PNJ cùng SJC, Bảo Tín Minh Châu là 3 ông lớn thống lĩnh thị trường, nhưng kể từ khi Nghị định 24 ngày 3/4/2012 có hiệu lực, PNJ không còn được sản xuất vàng miếng, khiến doanh thu từ mảng này năm 2012 chỉ bằng một phần ba so với năm 2011. Ngoài ra, do thuế xuất khẩu cao nên hầu như năm 2012 công ty không thực hiện xuất khẩu vàng 24K. Đến năm 2013, sự thay đổi chính sách của Nhà nước cộng với giá vàng thế giới lao dốc tiếp tục ảnh hưởng tiêu cực tới doanh nghiệp.

Năm 2012, lợi nhuận hợp nhất của công ty giảm 3 tỷ đồng so với năm 2011, hoàn thành 96% kế hoạch. Sang năm 2013, chỉ tiêu này giảm tiếp 34% so với cùng kỳ và bằng 82% mục tiêu đề ra.

Thời điểm rủi ro này cũng là cơ hội để công ty tái cấu trúc, tập trung vào mảng kinh doanh đồ trang sức bằng việc đưa nhà máy gia công nữ trang vào hoạt động, mở rộng mạng lưới phân phối. Từ năm 2014 đến nay, tình hình kinh doanh của PNJ khởi sắc trở lại, năm 2014 đạt hơn 255 tỷ đồng lợi nhuận, tăng 50% so với năm 2013. Sáu tháng đầu năm 2015, doanh nghiệp lãi hơn 175 tỷ đồng, tăng 20%.

Song, bức tranh tài chính PNJ nhiều năm qua vẫn bị đánh giá còn "mắc lỗi" ở các khoản đầu tư ngoài ngành, ảnh hưởng đến chi phí dự phòng rủi ro. Cuối năm 2012, công ty có 781 tỷ đồng đầu tư tài chính vào các công ty, lớn nhất là Ngân hàng Đông Á với 395 tỷ, tiếp đến là lĩnh vực bất động sản, khách sạn… Nhận định được rủi ro, từ năm 2014, PNJ cố gắng thoát hết vốn khỏi các khoản đầu tư này, song tình hình rất chậm. Đến nay, công ty mới giảm được khoản đầu tư tài chính về 487 tỷ đồng và chấp nhận phải trích lập dự phòng giảm giá đầu tư tài chính dài hạn hàng chục tỷ đồng mỗi năm (riêng 6 tháng năm 2015 công ty trích hơn 55 tỷ đồng).

Theo đánh giá của Công ty Chứng khoán Maybank Kim Eng, kể từ 2012 trở đi, PNJ đã không tăng thêm bất kỳ khoản đầu tư nào vào Ngân hàng Đông Á mà thay vào đó là tập trung 100% vào mảng cốt lõi trang sức. Và công ty này đã đạt được những kết quả nhất định từ việc tập trung này khi tăng trưởng thị phần từ 12% vào năm 2012 lên 22% trong quý I/2015, đưa PNJ trở thành doanh nghiệp dẫn đầu thị trường trang sức vàng của Việt Nam.

Trong những tháng đầu năm nay, mặc dù phải trích lập dự phòng lớn nhưng lợi nhuận trước thuế 6 tháng qua của PNJ vẫn tăng 23% so với cùng kỳ 2014, từ 185 tỷ lên 227 tỷ đồng. Theo kế hoạch, PNJ đặt mục tiêu 388 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế cho năm 2015.

Trung Quốc có thể tốn hàng trăm tỷ USD để ổn định nhân dân tệ

Dự trữ ngoại hối của Trung Quốc có thể sẽ giảm từ 3.650 tỷ USD cuối tháng 7 xuống 3.450 tỷ USD cuối năm nay, theo một khảo sát củaBloomberg sau động thái hạ giá nội tệ của Trung Quốc tuần trước. Đồng tiền này được dự báo giảm 1,6% so với USD trong nửa cuối năm nay, xuống 6,5 NDT đổi một USD.

Nhân dân tệ được dự báo giảm giá thêm 1,6% so với USD trong nửa cuối năm nay, xuống 6,5 nhân dân tệ (NDT) đổi một USD.

"Ngân hàng Trung ương Trung Quốc (PBOC) sẽ thường xuyên can thiệp vào thị trường ngoại hối trong 3 tháng tới để đảm bảo giá nội tệ ổn định. Trung Quốc sẽ chi một phần dự trữ để làm điều đó", Ken Peng - chiến lược gia tại Citigroup nhận xét.

Trung Quốc sẽ phải tiếp tục bán dự trữ để duy trì sức mạnh cho NDT. Ảnh: IBTimes

PBOC đang hạn chế đà giảm của NDT để ngăn dòng vốn rút khỏi đất nước, khi tăng trưởng kinh tế xuống đáy hơn 2 thập kỷ. Dù dự trữ của họ đang bị ăn mòn vì hoạt động hỗ trợ, con số này vẫn gấp nhiều lần quốc gia khác. Trung Quốc hiện là nước có dự trữ ngoại hối lớn nhất thế giới. 7 tháng đầu năm, dự trữ này đã giảm 192 tỷ USD.

PBOC đã mua NDT thông qua các ngân hàng thương mại tuần trước để bình ổn tỷ giá, sau khi đợt hạ giá ngày 11/8 khiến đồng tiền này sụt giảm mạnh nhất 2 thập kỷ so với USD. Cơ quan này tuần trước cũng khẳng định không có cơ sở cho thấy NDT sẽ tiếp tục giảm sâu.

NDT đã mất gần 3% so với USD trong 5 ngày sau khi Trung Quốc bắt đầu phá giá nội tệ. "Trung Quốc đã và sẽ phải mất chi phí lớn để duy trì sức mạnh cho NDT, kể cả là hy sinh xuất khẩu và dự trữ ngoại hối. Rõ ràng các yếu tố kinh tế nền tảng đang không ủng hộ cho đồng NDT ổn định", các nhà phân tích tại China Securities nhận xét.

Sáng nay, NDT đã tăng giá ngày thứ 4 liên tiếp khi PBOC điều chỉnh tỷ giá tham chiếu lên 6,3966 NDT một USD. Mức chênh lệch chỉ là 0,03% so với hôm qua.

Giá NDT trên sàn Thượng Hải hôm nay đã tăng 0,04% lên 6,3919 NDT đổi một USD. Trong khi đó, giá quốc tế tăng 0,18% lên 6,4359 NDT một USD.

Doanh nghiệp Việt Nam bỡ ngỡ trước các FTA

Việt Nam đang trong quá trình hội nhập ngày càng sâu khi năm 2015, một loạt Hiệp định Thương mại tự do (FTA) đã được ký kết, song hành với những đàm phán đang đi vào giai đoạn cuối, như FTA với Hàn Quốc, Liên minh Kinh tế Á - Âu, Liên minh châu Âu (EU) và Hiệp định đối tác kinh tế chiến lược xuyên Thái Bình Dương (TPP)...

Từ ngành được hưởng lợi nhiều nhất là dệt may, đến nông sản hay công nghiệp ôtô... việc "bình chân như vại" trước ngưỡng cửa hội nhập có thể khiến doanh nghiệp Việt không tận dụng được cơ hội từ các hiệp định thương mại tự do.

Giới chuyên gia đánh giá việc tham gia những hiệp định này sẽ mở ra cơ hội lớn cho các doanh nghiệp mở rộng thị trường, tăng doanh thu, nâng cao năng lực sản xuất, nhưng song hành với đó cũng là câu hỏi thường trực: Liệu Việt Nam có tận dụng tốt các cơ hội từ các hiệp định thương mại này không? “Ký được hiệp định đã khó, nhưng bước đường triển khai hiệp định còn nhiều chông gai hơn bởi doanh nghiệp Việt có quá ít thông tin, cần phải thức tỉnh họ”, một chuyên gia tham gia triển khai FTA Việt Nam - EU cảnh báo.

Ngành dệt may phải có đối sách giảm phụ thuộc vào nguyên liệu nhập khẩu, bằng cách xây dựng các chuỗi từ sợi, dệt, nhuộm đến cắt may. Ảnh: Anh Quân

Bà Nguyễn Thị Thu Trang - Giám đốc Trung tâm WTO thuộc Phòng thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cho rằng các công ty Việt Nam vẫn bị động trước các thông tin liên quan đến cơ hội và thách thức từ FTA. Theo thống kê, 70% doanh nghiệp xuất khẩu đang bỏ phí cơ hội tận dụng ưu đãi từ các thị trường sắp mở cửa. Công tác nghiên cứu, dự báo chuyên sâu về tác động Hiệp định cũng bị hạn chế. Mới đây, Viện Nghiên cứu kinh tế và Chính sách (VEPR) đưa ra một báo cáo về tác động của TPP và đến nay, đây mới được coi là nghiên cứu trong nước đầu tiên được công bố, định lượng về ảnh hưởng của hiệp định quan trọng này tới Việt Nam.

Không chỉ thiếu thông tin, năng lực cạnh tranh thấp là rào cản chính khi "ra biển lớn". Dệt may được cho là ngành được lợi lớn nhất từ các FTA, song gặp không ít thách thức. Bà Đặng Phương Dung - Phó chủ tịch Hiệp hội Dệt may (Vitas) cho biết  quy tắc về xuất xứ sẽ là trở ngại lớn với ngành bởi lâu nay Việt Nam mới chỉ phát triển được phần may, còn phần dệt và nhuộm còn rất yếu kém. Trong khi đó, các quốc gia yêu cầu phải đáp ứng được quy tắc xuất xứ kép mới được hưởng thuế suất ưu đãi, tức là cả phần may và vải phải có nguồn gốc xuất xứ từ trong nước.

"Nhà đầu tư muốn vào Việt Nam mở nhà máy dệt, nhuộm phải đáp ứng tiêu chuẩn môi trường, chi phí cao nên họ rất đắn đo. Hiện nay, Việt Nam đã có một số nhà máy sản xuất từ sợi nhưng quy mô nhỏ, chất lượng chưa tốt. Trong chuỗi cung ứng dệt may, ít đơn vị làm được tất cả các khâu từ sợi đến sản phẩm may mà phải chuyên môn hoá mỗi đơn vị thực hiện một công đoạn", bà Dung chia sẻ.

Ông Lê Quang Hùng - Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty May Garmex lo ngại khi tự do hóa hoàn toàn, "miếng bánh lớn" thị phần sẽ thuộc về doanh nghiệp vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) chứ không phải doanh nghiệp trong nước. Số liệu từ Vitas cho thấy trong ngành may, doanh nghiệp trong nước chỉ chiếm 40%, so với 60% của khối FDI. Ít ỏi như vậy, nhưng doanh nghiệp Việt chủ yếu thực hiện khâu cấp thấp là gia công thuần túy, chỉ 15% hoạt động theo mô hình FOB (mua nguyên liệu, bán thành phẩm) và ODM (tự thiết kế, sản xuất và bán sản phẩm cho khách hàng).

"Trong đơn giá một sản phẩm may mặc, chi phí gia công chiếm 25%. Kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam là 24 tỷ USD, lấy số đó nhân với 25%, chúng ta thấy ngoại tệ thực sự thu về cho đất nước không nhiều mà chủ yếu rơi vào doanh nghiệp FDI", ông Hùng nói. 

Vị doanh nhân này nhận định doanh nghiệp FDI đang hình thành chuỗi sản xuất khép kín từ sợi đến sản phẩm, đầu ra sẽ do công ty mẹ ở nước ngoài lo. Như vậy, họ sẽ nắm vững về xuất xứ, giảm giá thành và cạnh tranh tốt hơn doanh nghiệp Việt Nam.

"Doanh nghiệp trong nước bình chân như vại, doanh nghiệp nước ngoài thì hồ hởi với FTA. Nước ngoài họ rất chuyên nghiệp và có lực mạnh về vốn, trong nước thì nhỏ lẻ, thói quen làm ăn cũng được chăng hay chớ, trước vấn đề lớn thường bối rối", ông Ngô Trung Kiên - Phó chủ tịch Hiệp hội Dệt may TP HCM cảnh báo.

Trước vấn đề này, lãnh đạo các doanh nghiệp dệt may cho rằng ngành cần một quy hoạch cụ thể để hình thành chuỗi sản xuất từ nguyên liệu tới thành phẩm, song hành với những hỗ trợ vốn từ Chính phủ, để sau 3-5 năm có thể giải quyết phần nào tình trạng thiết hụt phụ liệu, vải ở trong nước.

Ngoài dệt may, nông sản đối mặt với nỗi lo thua ngay trên sân nhà bởi cam kết miễn thuế cho thịt ngoại. Ông Tống Xuân Chinh - Phó cục trưởng Cục chăn nuôi (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn) nhận định khi gia nhập TPP, trong đó có những nước lớn như Mỹ, Australia, New Zealand..., ngành chăn nuôi bị tác động nhiều nhất. "Chăn nuôi gần như là hy sinh cho TPP", ông Chinh nhấn mạnh. Những ngày qua, câu chuyện đùi gà Mỹ giá rẻ vào Việt Nam như một minh chứng cho hệ lụy này.

Theo vị này, khoảng 10 triệu hộ nông dân Việt Nam đang sống nhờ chăn nuôi, song quy mô sản xuất vẫn còn nhỏ, dẫn đến giá thành sản xuất cao. "Việt Nam sản xuất 1lít sữa tươi khoảng 65 cent, New Zealand với lợi thế đồng cỏ bạt ngàn, đàn bò lớn, giá thành sữa tươi chỉ khoảng 30-35 cent. Điều này cho thấy sức ép cạnh tranh lớn thế nào", ông nói. Kết quả nghiên cứu của VEPR cho biết cạnh tranh từ hàng nhập khẩu sẽ buộc ngành chăn nuôi phải tái cấu trúc, nhiều hộ nông dân, các trang trại, các doanh nghiệp kém hiệu quả trong ngành sẽ buộc phải rời khỏi thị trường. 

Công nghiệp ôtô cũng đứng trước sức ép lớn bởi hiện nay, tỷ lệ nội địa hóa chỉ khoảng 40% và đang bị các doanh nghiệp FDI lấn át. "Việt Nam hiện đang tham gia các Hiệp định thương mại quốc tế lớn, lượng ôtô nhập khẩu lớn thời gian qua là chỉ báo quan trọng cho nhà điều hành về những khó khăn sẽ phải đối mặt", lãnh đạo Sở Kế hoạch & Đầu tư Vĩnh Phúc - nơi có nhiều doanh nghiệp ôtô đóng quân phát biểu.

Song, các chuyên gia cho rằng hội nhập là vấn đề tất yếu, doanh nghiệp không thể tránh khỏi mà cần nhận thức đúng đắn để tận dụng cơ hội hoặc đối phó với thách thức. "Đã hội nhập thì phải biết ngành nào mạnh, ngành nào sẽ thua. Lâu nay, chúng ta không phân biệt được nên làm quá dàn trải, dẫn đến hệ quả có ngành đầu tư quá nhiều nhưng không hiệu quả, phải dẹp bỏ. Phải chấp nhận cạnh tranh và tập trung vào ngành có lợi thế hơn", bà Phạm Chi Lan cho hay.

Tiến sĩ Võ Trí Thành - Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương (CIEM) nhận xét đây là thời điểm Việt Nam chơi với các đối tác lớn trên thế giới, một cơ hội chưa từng có nhưng đằng sau cũng là thách thức.

"Thách thức lớn nhưng nếu chúng ta không chấp nhận rủi ro, sự bất định ít nhiều thì không có cơ hội phát triển. Tất nhiên, chúng ta sẽ làm thận trọng, giám sát chặt chẽ, nhưng đây là lựa chọn của Việt Nam, phải chấp nhận để phát triển. Việt Nam còn yếu nhưng dám chơi một hiệp định như TPP là có hàm ý. Doanh nghiệp cũng nên chấp nhận với tinh thần đó, bởi đây là cơ hội có một không hai được chơi với những người tốt nhất", ông Thành chia sẻ.

'Nữ hoàng khởi nghiệp' của nước Việt Nam

Trương Thanh Thủy đã khởi nghiệp 3 lần trong những lĩnh vực khác nhau, trong đó có một dự án được doanh nghiệp tại Thung lũng Silicon mua lại.

"Khi làm việc về cái gì đó mà mình đam mê, tôi sẽ thực sự thích nó. Với tôi, không làm việc cũng chẳng khác nào bị trừng phạt", cô gái 29 tuổi cho biết. "Tôi chỉ ngủ 4-5 tiếng mỗi ngày và chẳng có thời gian mệt mỏi nữa ấy chứ. Tôi không tin vào khả năng cân bằng cuộc sống - công việc đâu".

Sinh ra tại Việt Nam, Thủy cùng gia đình chuyển đến Mỹ sinh sống năm 2003. "Cũng như nhiều bậc phụ huynh khác trong nước, cha mẹ tôi tin rằng giáo dục tại Mỹ tiên tiến hơn và muốn tôi tới học ở đây", cô nhớ lại.

Sau khi tốt nghiệp Đại học Nam California, cha mẹ muốn cô ở lại Mỹ làm việc. Nhưng Thủy đã quay về Việt Nam. Năm 2008, cô về quê hương Biên Hòa để thành lập một hãng sản xuất sữa chua đông lạnh với vài người bạn.

Trương Thanh Thủy được BBC gọi là "nữ hoàng khởi nghiệp" Việt Nam. Ảnh: BBC

"Chúng tôi đã huy động được vài trăm nghìn USD, marketing thành công, xây dựng được thương hiệu tốt. Nhưng thời điểm đó, chúng tôi không biết cách làm thế nào để kinh doanh bền vững. Cuối cùng, công ty đóng cửa sau 3 năm", cô nói.

"Theo thống kê, 99% hãng khởi nghiệp là thất bại. Vì thế, bạn chỉ có 1% cơ hội thành công thôi. Khi còn trẻ và muốn khởi nghiệp, làm điều gì đó mình đam mê là điều rất đáng giá. Chẳng có gì đảm bảo là bạn sẽ thành công cả. Nhưng kể cả khi thất bại, bạn cũng sẽ học được bài học rất lớn từ việc làm điều mình yêu", cô nói.

Khi hãng sữa chua còn đang phát triển, Thủy đã gây dựng doanh nghiệp đầu tiên trong mảng công nghệ thông tin. Cùng một người bạn đại học, cô lập ra GreenGar. Công ty nổi tiếng với ứng dụng vẽ có tên Whiteboard. Cũng như hãng sữa chua, GreenGar phát triển rất nhanh.

"Whiteboard được hơn 9 triệu lượt tải chỉ trong 4 năm đầu, và được sử dụng bởi học sinh các trường tại hơn 100 nước khác nhau. Chúng tôi đã kiếm được hơn một triệu USD. Việc kinh doanh rất thành công. Nhưng chúng tôi lại không biết cách mở rộng quy mô", Thủy cho biết.

Thành tựu lớn nhất của Thủy là với công ty thứ 3 - một ứng dụng nhắn tin có tên Tappy. "Số người dùng smartphone tại Việt Nam đã tăng hơn 10% mỗi năm trong 5 năm qua. Khi đến một sự kiện, hay một địa điểm kinh doanh nào đó, bạn có thể sử dụng Tappy trên điện thoại để tìm kiếm và tương tác với những người xung quanh. Về căn bản, nó biến địa điểm bạn đang đứng thành một cộng đồng ảo, cho phép mọi người nói chuyện riêng vói nhau, hoặc theo nhóm", cô nói.

Khoảng 10 tháng sau khi hoạt động, Tappy được Weeby - một công ty game di động tại Thung lũng Silicon mua lại, với "mức giá 7 con số".

Thủy hiện làm việc tại Weeby với vai trò Giám đốc Phát triển Kinh doanh khu vực châu Á. Khởi nghiệp luôn là một thách thức, nhưng cô cho biết điều này đặc biệt đúng với các quốc gia như Việt Nam.

"Dù Việt Nam được coi là một trong những quốc gia tiềm năng nhất trong khu vực để khởi nghiệp, nền tảng công nghệ và pháp lý vẫn là những thách thức lớn nhất. Wifi ở khắp mọi nơi. Nhưng tốc độ Internet còn chậm. Và nếu tìm được một nhà đầu tư muốn đổ tiền vào công ty mình, tôi sẽ phải mất 6 tháng để hoàn tất thủ tục giấy tờ. Những việc này rõ ràng đang làm giảm tốc độ phát triển kinh tế nói chung và công nghệ nói riêng", cô nói.

Hiện Thủy làm việc tại Mountain View, San Francisco (Mỹ). Cô phải chia đều thời gian giữa Mỹ và châu Á. "Thường khi hạ cánh tại Singapore hay Việt Nam, tôi sẽ có 7-10 cuộc họp từ sáng tới tối. Cha mẹ tôi đang sống tại Los Angeles nên mỗi lần về Việt Nam công tác, tôi đều cố gắng tới thăm cô chú và họ hàng vẫn đang ở Biên Hòa. Cả ông và và cha mẹ tôi đều kinh doanh từ khi còn trẻ. Họ ủng hộ tôi vì họ tin rằng mọi người nên lao động chăm chỉ khi còn trẻ".

Cục diện ngân hàng sau 4 năm đã tái cơ cấu

Cuộc cải tổ toàn ngành ngân hàng chính thức diễn ra từ đầu năm 2012, sau khi Thủ tướng phê duyệt Đề án 254 với những nội dung đồ sộ nhằm sắp xếp lại hệ thống các tổ chức tín dụng.

Sau khi sắp xếp, số lượng ngân hàng thương mại giảm từ 42 xuống 34. Tổng tài sản toàn hệ thống tăng 20%, trong khi nợ xấu cũng về gần hơn với mục tiêu dưới 3%.

Công cuộc tái cơ cấu được nhà điều hành chia làm 2 giai đoạn. Giai đoạn 2012-2015, nhiệm vụ trọng tâm là xử lý nợ xấu, lành mạnh hoá tình trạng tài chính để giải quyết các ngân hàng yếu kém. Giai đoạn 2015-2020 được xem là thời gian để phát triển hệ thống, nâng cao năng lực cạnh tranh của các tổ chức tín dụng.

Bản đồ ngành ngân hàng đã có nhiều thay đổi suốt quá trình tái cơ cấu 4 năm qua.Chi tiết

Sau gần 4 năm, hệ thống cơ bản được sắp xếp lại với hàng loạt thương vụ hợp nhất, sáp nhập, mua lại nhằm gút số lượng ngân hàng cũng như thanh lọc các nhà băng yếu kém. Từ 42 ngân hàng thương mại, đến nay hệ thống còn 34. Tuy nhiên, dù ít nhà băng hơn nhưng số đơn vị quốc doanh do Ngân hàng Nhà nước sở hữu 100% vốn lại tăng từ 1 (Agribank) lên 4 sau khi cơ quan này đứng ra mua lại GPBank, VNCB và OceanBank với giá 0 đồng như một hình thức xử lý bắt buộc.

Ngoài 4 đơn vị yếu kém này, hầu hết các nhà băng khác đều trải qua những cuộc hợp nhất, sáp nhập trong tự nguyện. Nhờ vậy, 8 thương hiệu ngân hàng biến mất trên bản đồ gồm: Tín Nghĩa, Đệ Nhất, Habubank, Western Bank, Đại Á, Đại Tín, Phương Nam, MHB, MDBank, PGBank...

Tổng tài sản của hệ thống các tổ chức tín dụng cũng tăng 20% sau gần 4 năm, từ hơn 5 triệu tỷ đồng lên 6,6 triệu tỷ đồng. Tỷ lệ nợ xấu giảm mạnh từ hai con số xuống 3,49% và có thể xuống dưới 3% nếu những cam kết của Thống đốc được thực hiện từ nay đến cuối năm.

Cục diện và thứ hạng các nhà băng cũng có một vài thay đổi nhờ những cuộc hợp nhất, sáp nhập. Nếu trước đây, Agribank luôn là "anh cả", dẫn đầu về quy mô tổng tài sản, vốn, mạng lưới thì đến nay lại tỏ ra hụt hơi hơn sau khi chậm tái cơ cấu. Nếu xét về vốn điều lệ, VietinBank và BIDV đang dẫn đầu hệ thống. Tương tự, nhờ cộng dồn vốn điều lệ của các tổ chức tín dụng cũ sau hợp nhất (SCB, Tín Nghĩa, Đệ Nhất, PVFC, Western Bank) mà SCB và PVcomBank đã lọt vào top dẫn đầu về vốn hiện nay.

Giá xăng có thể giảm tiếp

Theo chu kỳ tính giá 15 ngày tại Nghị định 83, ngày 19/8 sẽ là thời điểm công bố giá cơ sở mới để điều chỉnh hoặc giữ nguyên mức bán lẻ trong nước.

Một số doanh nghiệp tính toán giá bán lẻ có thể giảm khoảng 500 đồng khi đến hạn điều chỉnh - 19/8. 

Trao đổi với VnExpress trước thời điểm này, Phó giám đốc Công ty TNHH MTV Dầu khí TP HCM (Saigon Petro) - Trần Minh Hà cho biết dù có nhiều yếu tố chi phối, song mức điều chỉnh giá bán lẻ hiện phụ thuộc phần lớn vào thị trường thế giới.

“Thời gian qua thị trường thế giới liên tục giảm. Căn cứ vào mức giá trên thị trường, chúng tôi tính toán giá xăng dầu có thể giảm ở mức 500 đồng một lít trong kỳ điều chỉnh này”, ông Hà dự báo. Nếu đúng theo tính toán này, ông Hà cho rằng việc giá xăng giảm liên tiếp 3 lần có thể ảnh hưởng phần nào đến hoạt động của doanh nghiệp, do luôn phải đảm bảo tồn kho ở mức cao. Tuy nhiên, vị này cũng dự đoán giá xăng dầu thế giới sẽ giữ ở mức ổn định trong thời gian tới.

Trong khi đó, theo Phó tổng giám đốc Tập đoàn Xăng dầu (Petrolimex) - Trần Ngọc Năm, hiện cơ quan quản lý cũng đã tính toán được biên độ chênh lệch giữa cơ sở và bán lẻ, dựa trên diễn biến giá thế giới để đưa ra điều chỉnh cụ thể vào ngày 19/8.

Bảng giá đang được Petrolimex áp dụng hiện nay.

Riêng về việc nới biên độ tỷ giá từ +/-1% lên +/-2% vừa qua, vị này cho rằng sẽ tác động đến tỷ giá đôla Mỹ thực tế, từ đó ảnh hưởng đến kết quả hoạt động của doanh nghiệp. Tuy nhiên, biến động này lại không ảnh hưởng đến giá bán lẻ. "Cơ quan quản lý chưa chưa bao giờ xem xét yếu tố tỷ giá này trong giá thành, ngay cả thời điểm tỷ giá tăng đến 9,3% như hồi 2011”, ông nói.

Từ đầu năm đầu năm đến nay, giá bán lẻ xăng RON 92 đã giảm 5 lần (tổng cộng 3.620 đồng một lít) và tăng 4 lần (tổng cộng 5.040 đồng một lít). Giá xăng hiện tại đang cao hơn cuối năm ngoái 1.420 đồng một lít. Mức bán lẻ cao nhất được ghi nhận trong lần điều chỉnh ngày 19/6, khi một lít xăng RON 92 được bán với giá 20.710 đồng một lít.

Trong khi đó, tính đến trưa 18/8, giá dầu trên thị trường thế giới tiếp tục giảm sâu. Dầu ngọt nhẹ (WTI) giao tháng 9 giảm còn 41,79 USD mỗi thùng tại New York (Mỹ) - mức thấp nhất từ tháng 3/2009. Tại London (Anh) giá dầu Brent cũng giảm 14 cent (0,29%) xuống 48,6 USD mỗi thùng. Đà giảm 11% của nhiên liệu này trong tháng qua chủ yếu do thông tin về nguồn cung dồi dào tại Mỹ và Tổ chức Các nước xuất khẩu dầu lửa (OPEC).

Mặc dù Mỹ giảm mạnh khoản đầu tư vào các giàn khoan mới, song sản lượng khai thác tại quốc gia này đang ở mức cao nhất trong vài thập kỷ qua. Hôm qua, hãng Genscape cho biết dự trữ dầu tại tổng kho Cushing của Mỹ tiếp tục tăng trong tuần trước, sau thời điểm cao kỷ lục hồi tháng 4. Nếu Cushing không thể dự trữ thêm, giá dầu sẽ giảm sâu hơn nữa khi mà những nhà sản xuất buộc phải tìm kiếm khách hàng tiêu thụ lượng dư thừa.